Dokąd zabieramy małych podróżników?

Czyli przemyślenia po lekturze propozycji programowej „Kierunek Azja”, własnych przeżyciami poparte

 

Druhu drużynowy, Druhno drużynowa!

Czy zdarzało Ci się w ramach zbiórek zabierać swoje zuchy czy harcerzy w podróż
do odległych krajów? Wyobraźnia to niesamowita siła, dzięki której nie stoją nam
na przeszkodzie ani granice państw, ani strefy czasowe, ani tysiące kilometrów wędrówki, by przeżywać harcerską przygodę na drugim krańcu globu. W bezpiecznej przestrzeni harcówki możemy przenieść się w mroźne odstępy Jakucji, nie odmrażając sobie uszu, przejść wszerz pustynię Gobi bez ani jednego odcisku czy zanurzyć się w tłocznym targowisku w centrum Delhi.

Pewnie niejedną taką podróż masz za sobą. Wśród propozycji programowych ZHP możesz znaleźć wiele pomysłów na to, jak taką podróż zorganizować, przybliżają miejsca słabo odkryte, a w które warto zabrać swoją gromadę lub drużynę. Dzisiaj nie opowiem Ci
o miejscach, ale o czymś trochę obok – o odpowiedzialnym podróżowaniu. Zapraszając swoich podopiecznych w podróż oczami wyobraźni, są pewne rzeczy o których jako przewodnik tych podróży dobrze, byś wiedział(a). Być może dzięki tej wiedzy Twoi harcerze oraz zuchy nie tylko przeżyją przygodę, lecz również nauczą się doceniać i szanować różnorodność szerokiego świata, z całym barwnym kalejdoskopem jego kultur.

0

W poszukiwaniu wspólnego domu Warsztat o uchodźcach oraz o tym, jak poruszać społeczne i czasem kontrowersyjne tematy?

Warsztat skierowany dla wędrowników lub kadry, który może posłużyć jako inspiracja do podjęcia służby na rzecz tworzenia społeczności otwartej na drugiego człowieka. W swojej treści warsztat luźno nawiązuje do 3 faz ujętych w zdobywaniu Odznaki Skautów Świata: eksploracja, reakcja i podjęcie działania.

W każdej fazie warsztatu uczestnicy wchodzą w aktywności, które pochylają się nad zagadnieniem migracji pod kątem założeń każdej z faz. W eksploracji dowiadują się o zjawisku migracji, jego przyczynach i stanie aktualnym.

W fazie reakcji uczestnicy starają się przetworzyć zebrane informacje, przedyskutować i podsumować, by lepiej zrozumieć przyczyny i konsekwencje omawianych zagadnień.

W fazie podjęcie działania doświadczają inspiracji, w której przyglądają się cechom ważnym przy tworzeniu rozwiązania na wyzwania związane z migracją. Pomysły na działania w patrolach lub drużynach charakterystyczne dla wszystkich trzech faz są zbierane na koniec warsztatu.

5+

Aktywni Obywatele Świata

Edukacja globalna to część kształcenia obywatelskiego i wychowania, która rozszerza jego zakres przez uświadamianie istnienia zjawisk i współzależności łączących ludzi i miejsca. Jej celem jest przygotowanie odbiorców do stawiania czoła wyzwaniom dotyczącym całej ludzkości. Jest także globalnym wymiarem edukacji obywatelskiej i obejmuje edukację rozwojową, edukację o prawach człowieka, edukację o zrównoważonym rozwoju, edukację na rzecz pokoju i zapobiegania konfliktom oraz edukację interkulturalną.

Aktywni Obywatele Świata (AOŚ) to projekt poświęcony szeroko pojętej edukacji globalnej. Był realizowany w latach 2015-2017 przy Głównej Kwaterze ZHP. Jego celem było wzmacnianie propozycji programowych, rozwijanie wiedzy i kompetencji, a także postaw promowanych przez edukację globalną. Miła za zadanie kształtować wśród harcerek i harcerzy globalną postawę obywatelską, dążącą do stałego, ochoczego podejmowania działań na rzecz bardziej sprawiedliwego i przyjaznego świata. Harcerki i harcerze biorący udział w projekcie mieli szansę na zrozumienie globalnych współzależności oraz wzbudzenie poczucia wpływu – sprawczości poprzez bardziej świadome wybory w życiu codziennym. Potrafią wykorzystywać okazje i możliwości do działania w myśl zasady „Myśl globalnie, działaj lokalnie”.

Projekt skierowany był bezpośrednio do instruktorek i instruktorów, wędrowniczek i wędrowników oraz do drużynowych, a pośrednio do wszystkich grup metodycznych, z którymi oni współpracują.

Projekt „Aktywni Obywatele Świata” trwał 3 lata (2015-2017) i swoimi działaniami objął 7 krajów: Szkocja, Słowacja, Czechy, Niemcy, Polska, Słowenia, Grecja) oraz partnerstwo z WOSM i WAGGGS. Opierał się na współpracy organizacji skautowych z organizacjami pozarządowymi zajmującymi się edukacją globalną. Zakres tematyczny projektu był silnie związany z Celami Zrównoważonego Rozwoju sformułowanymi przez Organizację Narodów Zjednoczonych.

Projekt „Aktywni Obywatele Świata” jest współfinansowany w ramach programu polskiej współpracy rozwojowej Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP w 2015 r. oraz ze środków Unii Europejskiej. Za treści odpowiada Związek Harcerstwa Polskiego, niekoniecznie odzwierciedlają one stanowisko Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP oraz stanowisko Unii Europejskiej.

Głównym działaniem projektu Aktywni obywatele Świata była propozycja programowa ŚWIATOZMIENIACZE: Cel dobro. Uwydatnia ona znaczenie edukacji globalnej w harcerskim wychowaniu oraz dostarcza wielu pomysłów na poruszanie tej tematyki w drużynach. Przy podejmowaniu akcji w ramach bycia światozmieniaczami bardzo pomocne mogą się okazać załączone materiały, a w dłuższym okresie Globalny Kompas i Indywidualny Globalny Kompas.

Niniejsza propozycja ma na celu podsumowanie 100 lat doświadczeń Związku Harcerstwa Polskiego i potwierdzanie aktualności słów Roberta Baden-Powella: „Być dobrym to coś, ale postępować dobrze to znacznie więcej”. Kierowani tą myślą zwracajmy większą uwagę na to, jakich harcerzy wychowujemy oraz na jakość podejmowanych przez nich i nas działań.

Materiały w CBP
ŚWIATOZMIENIACZE: Cel dobro.
Wytyczne do Odznaki Skautów Świata
Ekonomia jest kobietą
Connect. Propozycja programowa na DMB 2016
Każdy inny, wszyscy równi
Młodzieżowy przewodnik po bioróżnorodności
Gra “Przejścia” – materiał
Woda jest życiem
Seria związana z ochroną środowiska – Zielony Płomień
Poradni Harcerz w Lesie
Zajęcia “Działaj odpowiedzialnie”
Globalna Akcja Teraz
Kierunek Azja

Inne polecane źródła (w języku polskim):
Baza otwartych zasobów e-globalna
Kalkulator śladu węglowego
Fundacja Edukacja dla Demokracji
Nasz zielony footprint – artykuł Na Tropie
Fundacja “Kupuj odpowiedzialnie”
Cele Zrównoważonego Rozwoju
Akcja dla Globalnego Południa (Polska Zielona Sieć)
Fair Trade Polska
UNHCR Polska
Amnesty International Polska
UNICEF Polska
Polska Akcja Humanitarna
Raporty o Celach Zrównoważonego Rozwoju (Agenda 2030)
Powszechna Deklaracja Praw Człowieka

Inne polecane źródła (w języku angielskim):
The Scout Donation Platform – platforma fundraisingowa dla skautów z całego świata
Time to be welcome – inicjatywa Irlandzkich skautów
Ureport – platforma komunikacyjna, ku inspiracji
UNHCR (najnowsze statystyki i raporty nt. sytuacji uchodzców)
How rich I am (możliwość sprawdzenia, którym z kolei najbogatszym człowiekiem świata jesteś)
Water Footprint (wszystko na temat śladu wodnego)
Messengers of Peace

0

Służba – poradnik praktyczny

Druhno, druhu,
przed Tobą poradnik dotyczący praktycznej pracy z harcerską służbą. Mimo że pojęcie „służby” towarzyszy nam od początku harcerskiej przygody, czasem trudno nam ją przekuć w działania. Nie wiemy, jak zacząć, gdzie szukać inspiracji i wsparcia. Publikacje dotyczące służby czasem poruszają jedynie teoretyczne założenia – nie pokazując, jak pracować z harcerzami.
Wychodząc naprzeciw temu problemowi, Wydział Inspiracji i Poradnictwa przygotował dla Ciebie poniższy poradnik.
Materiał został opracowany na podstawie doświadczeń duńskich organizacji skautowych, które wdrożyły z sukcesem metodologię Design for Change.

3+

“Islandzkie ABC”, czyli jak świadomie podróżować po Islandii i nie tylko!

Bez tytułu

Obóz na Islandii został zorganizowany dzięki współpracy 6 wędrowników z 82 Drużyny Wędrowniczej “Na Przełaj”, którzy poświęcili mnóstwo pracy i czasu na zapoznanie się z tym, co czeka ich na wyspie. Podczas naszej podróży wędrowaliśmy z plecakami i namiotami, nocowaliśmy na campingach oraz u wspaniałych osób, realizowaliśmy zajęcia dotyczące edukacji globalnej oraz zmagaliśmy się z islandzką pogodą i przede wszystkim, pełniliśmy służbę. Wyprawa miała na celu zbadanie, jak turystyka wpływa na środowisko i w jaki sposób funkcjonuje ochrona przyrody na wyspie. Poradnik ten powstał z myślą o tym, aby każdy turysta, podróżując po Islandii, ale i po innych krajach wiedział jak odpowiednio się przygotować oraz jak zachowywać w różnych kryzysowych sytuacjach. W poradniku przedstawione zostały praktyczne wskazówki i porady, którymi kierowaliśmy się przez cały czas trwania obozu, jak i przy jego planowaniu. Przez cały czas trwania projektu inspirowaliśmy się 7 zasadami „Leave No Trace”.

2+

Służba – poradnik

okładka-229x300

 

  1. Służba – bądź dzielny w służbie bliźnim – str.3
  2. Jak pracować ze służba w różnych metodykach – str.10
  3. Definicja służby – str. 16
  4. Czego unikać w pełnieniu służby i w jaki sposób zarażać innych ideą – str. 20
  5. Jak pracować ze służbą w praktyce – inspiracje z drużyn i środowisk – str. 26
  6. Przykłady służb ze środowisk – str. 35
  7. Jak pracować ze służbą w kształceniu – str. 64
2+

Users who have LIKED this post:

  • avatar

Światozmieniacze. Cel: dobro

Nasze problemy są często składową globalnych problemów świata, nasze historie są częścią globalnej historii. Dlatego propozycja programowa „Światozmieniacze. Cel: dobro” skłania do poznawania współczesnego świata i definiowania w nim naszego miejsca – do podejmowania w gromadach i drużynach zagadnień edukacji globalnej (o podstawowych założeniach takiej edukacji przeczytajcie na s. 6–7).

Proponujemy wam zestaw scenariuszy zbiórek – odpowiednio dla zuchów, harcerzy, harcerzy starszych i wędrowników – których cele wychowawcze sprowadzają się przede wszystkim do rozwijania wrażliwości i kształtowania aktywnej postawy zmieniania świata na lepsze, czyli światozmieniania. Jednak lekturę tej publikacji warto rozpocząć od ostatniego rozdziału, czyli „Historii światozmieniaczy” zebranych przez hm. Annę Książek, podróżniczkę i światozmieniaczkę z Hufca ZHP Łódź-Widzew. To interesujące historie ciekawych ludzi, ale i coś więcej… Zainspirujcie się nimi. Nasze scenariusze pokazują, jak można je wykorzystać podczas zbiórek, jednak to przecież nie są wszystkie możliwości. Dostosujcie je do swoich potrzeb, wzbogaćcie treściami zaczerpniętymi z Waszych doświadczeń, z Waszego otoczenia. Te historie, zebrane w odległej Azji, nadają podejmowanym tematom szerszą perspektywę, pokazują, jak z podobnymi do naszych wyzwaniami radzą sobie inni.

Obszary propozycji

Propozycja opiera się o 4 obszary: ZARADNOŚĆ, UMIEJĘTNOŚCI, WARTOŚCI i POZYTYWNOŚĆ. Każdy obszar reprezentuje przeciwieństwo wybranego problemu wychowawczego i skłania do wzmacniania pożądanych działań.

Obszar ZARADNOŚĆ skupia się na podejmowaniu świadomych działań oraz docenianiu efektów pracy swojej i innych. Ma na celu umiejętne gospodarowanie zasobami – przedmiotami, pieniędzmi oraz czasem. To także odpowiedzialność za przydzielone zadania i wywiązywanie się z nich oraz zachowywanie równowagi między wymaganiem od sobie i od innych. Obszar ten opiera się o bezinteresowną służbę i empatię. Jest przeciwieństwem roszczeniowości.

Drugi obszar zwraca uwagę na wartość kolekcjonowania doświadczeń i UMIEJĘTNOŚCI zamiast przedmiotów. Dba o więzi i relacje, pracuje nad ich jakością. Teorię przekłada na praktykę. Dzięki samoświadomości i stałej pracy nad sobą kształtuje wartościowego obywatela i członka społeczeństwa. To także pierwszy krok do podejmowania działań użytecznych społecznie – charytatywnych, wymagających poświęcenia i altruizmu. Stoi w opozycji do konsumpcjonizmu.

Światopogląd to coś, co kształtujemy przez całe nasze życie. To ważna część naszej tożsamości. Jest on efektem wyznawanych WARTOŚCI – tych, których jesteśmy pewni i w które wierzymy. Trzeci obszar skupia się więc na tym co mniej widzialne i efektowne, a bardziej wewnętrzne i indywidualne. Opiera się o poszukiwanie autorytetów, wzorców godnych naśladowania, postępowanie zgodnie z Prawem i Przyrzeczeniem Harcerskim. To sztuka znajdowania środka pomiędzy asertywnością i stałością zasad, a byciem otwartym na poszukiwanie nowych prawd i poddawaniem ich stałej ewaluacji. A wszystko to w atmosferze przyjaźni oraz dialogu pełnego zrozumienia i akceptacji dla innych. WARTOŚCI są przeciwieństwem oportunizmu.

Ostatni obszar nie mówi o tym co, ale mówi jak – POZYTYWNIE. Towarzyszy mu motywacja, życzliwość i dobro. Działania mają być potrzebne i porządnie realizowane, a zmiana celowa i użyteczna. To radość z małych sukcesów, aktywność, szukanie możliwości i pozytywne myślenie. Optymizm to wartość sama w sobie, jak i czynnik, który sprawia, że każdy z trzech poprzednich obszarów staje się jeszcze lepszy. Obszar ten jest opozycją dla malkontenctwa.

Mechanizm

Mechanizm propozycji programowej jest bardzo prosty. W każdym obszarze należy przeprowadzić zbiórkę wprowadzającą w temat, a następnie wykonać działanie (opisane dalej). Krótki opis wykonanego działania drużynowy zamieszcza na specjalnie do tego przygotowanej stronie, gdzie należy uzupełnić szablon. Po wykonaniu czterech działań raporty z działań są przekazywane na poziom chorągwi, gdzie są weryfikowane. Po pozytywnej weryfikacji drużynie, która zrealizowała działania wysyłane są plakietki/inne gadżety.

Celem zbiórki wprowadzającej jest zapoznanie harcerzy z danym obszarem, skłonienie do przemyśleń oraz przygotowanie działania. Do jej zaplanowania i przeprowadzenia proponujemy wykorzystać zebrane w jednym miejscu materiały.

Działanie to akcja, która ma na celu zmianę jakiegoś elementu otaczającej nas rzeczywistości. Zmiana ta powinna być widoczna lub odczuwalna. Działanie jest poprzedzone obserwacją i analizą środowiska, zaplanowane i przeprowadzone w zgodzie z metodą harcerską.

 

11+

Harcerz w lesie

Harcerz w lesie to kompleksowy poradnik o lesie.
– Pierwsza część zawiera artykuły dotyczące wiedzy o lesie. O strukturze, budowie, a także o problemach leśnych (strefy umiarkowanej i nie tylko)
– Druga część to przewodnik po harcerskich formach pracy w lesie – obozach i biwakach. Jak je zorganizować w zgodzie z naturą i jak z nią obcować – dowiecie się właśnie tam.
– Trzecia część dotyczy propozycji działań śródrocznych, podnoszących wiedzę na temat lasu wśród zuchów, harcerzy, harcerzy starszych i wędrowników.

Całość opatrzona jest ramkami, w których znajdziecie elementy, na które należy zwrócić uwagę czy znaleźć więcej informacji.

Opracowanie i skład tego poradnika powstały dzięki wsparciu finansowemu programu polskiej współpracy rozwojowej Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP w 2015 r.

Materiał na licencji Creative Commons. Uznanie autorstwa 3.0 Polska. Treść licencji dostępna na stronie:
http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/pl/legalcode

2+

Users who have LIKED this post:

  • avatar

Stop bierności – “W grupie siła”

Zbiórka pochodzi z propozycji programowej ” Stop bierności”. Broszura ta realizuje zalecenia Uchwały nr 14/XXXVIII Rady Naczelnej ZHP z dnia 25 maja 2014 r. w sprawie wskazania problemów wychowawczych, uwzględniając w przyjętych celach wychowawczych kształtowanie rzetelności w działaniu oraz odpowiedzialności za siebie i swoje otoczenie, stymulowanie indywidualnego rozwoju, a także zaangażowanie w życie lokalnej wspólnoty. Broszura „Stop bierności. Wyzwolić energię” powstała w ramach projektu „Aktywni obywatele świata”.

1+

Connect – propozycja programowa na Dzień Myśli Braterskiej 2016

Propozycja programowa „Connect” stworzona na Dzień Myśli Braterskiej 2016 przez Światowe Biuro Światowego Stowarzyszenia Skautek i Przewodniczek – WAGGGS

Dzień Myśli Braterskiej to idealny czas, by pokazać światu jak wspaniale jest być harcerką, harcerzem i zachęcić innych młodych ludzi, by do dołączyli do naszej harcerskiej braci. 

Doświadczanie skautingu to życiowa przygoda nawiązywania więzi z otaczającym nas światem oraz
spotykanymi przez nas ludźmi. W Dniu Myśli Braterskiej  zapraszamy Was do odkrywania i świętowania znaczenia więzi, które czynią nasze życie lepszym, zbliżają nas do innych ludzi, miejsc o które dbamy lub przyjaciół skautów i skautek mieszkających na drugiej stronie świata.

13+

Każdy inny, wszyscy równi

„Każdy inny, wszyscy równi” to nowe, uzupełnione w 2015 r. wydanie propozycji programowej, której zasadniczym celem – wynikającym z „Podstaw wychowawczych ZHP” – jest kształtowanie u młodych ludzi postaw otwartości, tolerancji i zrozumienia dla drugiego człowieka.

We współczesnym świecie, kiedy prawie każdy doświadcza kontaktu z innymi kulturami, wzajemna tolerancja stała się konieczna. Nie da się zamknąć okna na świat.
Uczymy otwartości i zrozumienia dla innych. To często wymaga wielkiego wysiłku, przełamania stereotypów i uprzedzeń, pokonania strachu przed nieznanym. To trudne zadanie, do którego potrzebna jest dobra atmosfera w gromadzie i drużynie, szczery kontakt z wychowankami, ale też przekazywanie im rzetelnej i kompletnej, a nie wyrywkowej wiedzy o tym, co się dzieje na świecie. Najbardziej boimy się przecież tego, o czym tak naprawdę wiemy bardzo mało.

9+

Wytyczne programowe Odznaki Skautów Świata

SWA badgeOdznaka Skautów Świata (Scout of the Word Award – OSŚ) stawia wyzwania wszystkim młodym ludziom (skautom i młodzieży niezrzeszonej), aby zastanowili się nad problemami świata i spróbowali rozwiązywać je w swoim środowisku lokalnym. To jedyna nagroda dla młodzieży niezrzeszonej przyznawana przez WOSM!

W ramach uczenia w działaniu zyskasz wiedzę, umiejętności oraz pomoce potrzebne do rozwiązywania problemów globalnych na poziomie lokalnym. Nagroda wymaga od Ciebie zaangażowania w czynieniu Twoje środowiska lokalnego lepszym miejscem. Po zakończeniu działań i projektu Twój wkład w społeczność lokalną, stanie się wkładem na rzecz społeczności międzynarodowej jako inspiracja do działania dla innych.

Zostaw świat odrobinę lepszym niż go zastałeś!

3+

Users who have LIKED this post:

  • avatar

Gra “Przejścia” – materiał

Celem tej gry jest kształtowanie wiedzy na temat trudności, jakich doświadczają uchodźcy zmuszeni
do ucieczki z domu i ojczystego kraju w nieznaną przyszłość.
Bardzo istotne jest, aby osoba prowadząca grę uświadomiła sobie te trudności oraz emocje, jakie one
powodują. Pierwszym krokiem w przygotowaniach będzie zatem wykonanie kilku prostych eksperymentów,
które dadzą Ci osobiste doświadczenie. Następnie sugerujemy lekturę proponowanych przez
nas materiałów. Na koniec zapoznasz się z zasadami gry, sposobem jej prowadzenia i przygotowania
potrzebnych materiałów.

 

2+

Młodzieżowy przewodnik po bioróżnorodności

Witajcie na planecie Ziemi, której mieszkańcami są zarówno kameleony, które mogą patrzeć w dwóch różnych kierunkach w tym samym czasie, owady, które nie posiadają powiek oraz słonie z niesamowitym zmysłem węchu.

To tylko kilka przykładów. Różnorodność zwierząt i roślin na Ziemi jest naprawdę zdumiewająca. Co więcej, jej ekosystemy, takie jak pustynie, oceany, rzeki, góry, bagna, lasy i równiny trawiaste są specjalnie dostosowane do stworzeń i roślin, które tam mieszkają. Ale zmiany w środowisku ekosystemu mogą oznaczać zagładę dla występujących tam rodzimych gatunków roślin i zwierząt, i niestety, to dzieje się zbyt szybko w dzisiejszych czasach. Wiele gatunków jest zagrożonych całkowitym wymarciem. Pomimo, iż wymieranie od zawsze było częścią procesu ewolucji, w obecnym tempie zwierzęta i rośliny wymierają setki, być może nawet tysiące razy szybciej, niż było to spowodowane naturalnymi procesami ewolucyjnymi. Eksperci od bioróżnorodności twierdzą, że w dzisiejszych czasach wymieranie gatunków jest spowodowane głównie działalnością człowieka, taką jak: wylesianie, kopalnie, przekształcanie gruntów, budowanie zapór, dróg i miast, nadmierne połowy ryb i inne działania, które prowadzą do niszczenia siedlisk zwierząt, zmiany klimatu i zanieczyszczenia środowiska.

Zapraszamy cię do zanurkowania w głąb tego obszernego przewodnika, by zagłębić się w świat bioróżnorodności, by poznać korzyści, jakie nam zapewnia, poznać problemy, z którymi musi się zmierzyć oraz by dowiedzieć się jakie działania musimy podjąć, aby ją chronić.

2+